ဘာသာေရးဆိုင္ရာ မွတ္ဖြယ္မွတ္ရာ အၿဖာၿဖာ-(၁)
သမၼာအာဇီဝ။
သၿဂၤ ိဳဟ္ေစတသိတ္ပိုင္း ေစတသိတ္ ၅၂ ပါးထဲတြင္ သမၼာဝါစာ၊ သမၼာကမၼႏ ၱ၊ သမၼာအာဇီဝဟူ၍ ေစတသိတ္သံုးမ်ိဳး ခြဲၿခားေဖာ္ၿပထားရာ၌ သမၼာအာဇီဝဟူသည္ အသက္ေမြးမွုကို ငဲ့၍ ဝစီကံေလးပါးကို လြန္ၾကဴးမွုမွေရွာင္ၾကဥ္ၿခင္း၊ ကာယကံသံုးပါးကို လြန္က်ဴးမွုမွ ေရွာင္ၾကဥ္ၿခင္း ၿဖစ္သည္။ ဥပမာအားၿဖင့္ ထင္ရွားေအာင္ ေဖာ္ၿပရေသာ္ ပါဏာတိပါတဆိုင္ရာ၌ ရိုးရိုးေတာပစ္ဝါႆနာပါ၍ ေတာလည္လ်က္ သားေကာင္မ်ားကို အေပ်ာ္သေဘာ ပစ္သတ္ၿခင္းသည္ ရိုးရိုးပါဏာတိပါတပင္ၿဖစ္သည္။
မုဆိုးအၿဖစ္ၿဖင့္ သားေကာင္မ်ားကို ရွာေဖြပစ္သတ္၍ အသားကိုေရာင္း၍ အသက္ေမြးၿခင္းသည္ မိစာၦဇီဝ ၿဖစ္သည္။ ဤကဲ့သို့ သားသတ္မုဆုိးအၿဖစ္ စြန္႕ပစ္၍ အၿခားအသက္ေမြးမွဳကိုၿပဳလွ်င္ သမၼာအာဇီဝ ၿဖစ္ပါသည္။ ဤဥပမာအတုိင္း ခုိးဝွက္၍ အသက္ေမြးမွု၊ လိမ္လည္လွည့္ၿဖား၍ အသက္ေမြးမွုတို႕၌ သိႏိုင္ပါသည္။ ထိုကဲ့သို႕ ဒုစရိုက္မွုတို႕မွ ကင္းရွင္းေသာ လုပ္ကိုင္ရွာေဖြ အသက္ေမြးမွုတို႕ကို သမၼာအာဇီဝဟုေခၚသၿဖင့္ ဗုဒၶဘာသာသမၼာႏြယ္ဝင္ သူေတာ္စင္တိုင္း ဤကဲ့သို႔ ရာသက္ပန္ သမၼာအာဇီဝၿဖင့္ အသက္ေမြးေနထိုင္ႏိုင္ရန္ ၾကိဳးစားသင့္ေပသည္။
ေၿမခိုးၿခင္းအၿပစ္။
အဒိႏၷဒါနာ= ခိုးယူျခင္းအမွုကို ဗုဒၶဘာသာဝင္တို႕သိၿပီးၿဖစ္ပါသည္။ အဒိႏၷဒါနအျပစ္ ေျမာက္ဘို႔ အခ်က္ (၅)ခ်က္ နဲ႔ ျပည္႔စံုဖို႕လိုတယ္လို႕ သိထားၾကပါသည္။
၁။ ပရပရိဂၢဟိတံ = သိမ္းဆည္းထားတဲ႔(သူတပါးရဲ႔) ဥစၥာလည္း ျဖစ္။
၂။ ပရပရိဂၢဟိတသညိနာ = သိမ္းဆည္းထားတဲ႔(သူတပါးရဲ႔) ဥစၥာလို႔လည္း သိရွိမွတ္ယူ
၃။ ေထယ်စိတၱံ = ခိုးယူလိုစိတ္လည္း ရွိ
၄။ ဥပကၠေမာ = လံု႔လ အားထုတ္မႈလည္းျပဳ
၅။ ဟရဏံ = ေဆာင္ယူျခင္းလည္းေျမာက္
ဒါေပမဲ့ ဒီ ၅-ခ်က္ နဲ႔ ျပည္႔စံုမွ ကံေျမာက္တယ္ ဆိုေပမယ္႔ သူတပါးပစၥည္းခိုးယူျပီ ဆိုတာနဲ႔ ဒီကံ ၅ ခ်က္ လံုး က်ဴးလြန္မိမွာ အေသအခ်ာပင္ၿဖစ္သည္။
အခုတင္ၿပမွာကေတာ့ ေၿမခိုးယူၿခင္းအၿပစ္ ၿဖစ္ပါသည္။ ခိုးယူအပ္ေသာ ဥစၥာသည္ ဇဂၤမဥစၥာ၊ ထာဝရဥစၥာဟူ၍ ၂-မ်ိဳးရွိသည္။ ေရႊ၊ ေငြ၊ ကၽြဲ၊ ႏြား စေသာဥစၥာသည္ ဇဂၤမ= ေရႊ႕ေၿပာင္း၍ရေသာ ဥစၥာၿဖစ္၍ လယ္၊ ယာေၿမ၊ တိုက္တာ၊ အိုးအိမ္စေသာ ဥစၥာသည္ ထာဝရေရႊ႕ေၿပာင္း၍ မရေသာဥစၥာၿဖစ္သည္။ ဇဂၤမ၊ ထာဝရ မည္သည့္ဥစၥာမဆို ခိုးယူစဥ္အခိုက္အတန့္ (မူလေနရာမွ ေရႊ႕စဥ္)၌သာ အဒိႏၷဒါနာ ၿဖစ္သည္။ တစ္ဖက္ေၿမမွယူ၍ ၿခံကာသူအဖို့ ၿခံကာစဥ္ အဒိႏၷဒါနာ ၿဖစ္သည္။ သို့ေသာ္ ထာဝရဥစၥာၿဖစ္၍ မည္သည့္အခါမွ ေပ်ာက္ပ်က္မသြား။
အစဥ္ေတြ႕ၿမင္ေနရ၍ အၿခားသူမသိေသာ္လည္း မိမိသိ၍ၿမင္တုိင္း၊ သိတိုင္း ငါခိုးမိသည္၊ ယူမိသည္ဟု စိတ္ႏွလံုးမခ်မ္းမသာ ၿဖစ္ေနမည္။ တစ္သက္လံုး ဝိပၸဋိသာရ= စိတ္ႏွလံုးမရႊင္သာမွု၊ ပူပန္မွုၿဖစ္ေနမည္။ ဇဂၤမဥစၥာကို ခိုးမွု၌ ကုသိုလ္ေကာင္းမွု အထပ္ထပ္ၿပဳေန၍ သီလ၊ဘာဝနာပြားမ်ား၍ အကုသိုလ္မေပ်ာက္သည့္တိုင္ အားေသးသြား၍လည္းေကာင္း၊ ကုသိုလ္ကအားေကာင္း၍လည္းေကာင္း အပါယ္ပဋိသေႏၶ မေပးႏိုင္ၿဖစ္သြားေသာ္လည္း၊ ထာဝရဥစၥာခိုးယူမွုမွာ ပစၥည္းကမေပ်ာက္မပ်က္၊ တစ္သက္လံုးေတြ႕ၿမင္ေနရၿပီး ေတြ႕ၿမင္တိုင္းလည္း ဝိပၸဋိသာရ ၿဖစ္ရေတာ့သည္။
ကုသိုလ္ၿပဳတိုင္းလည္း ဝိပၸဋိသာရၿဖစ္ေန၍ ရႊင္ၿပၾကည္လင္ သာရႊင္ၿခင္းမၿဖစ္၍ အဒိႏၷဒါနာ အကုသိုလ္က အပါယ္အက်ိဳးမေပးသည့္တိုင္ေအာင္ ယင္းဝိပၸဋိသာရက အပါယ္သို့ပို့ေဆာင္တက္ေလသည္။ ထို႕ေၾကာင့္ ထာဝရဥစၥာ လယ္ယာၿခံေၿမတို့ကို မခိုးယူမိေအာင္ အထူးေရွာင္ၾကဥ္သင့္ပါသည္။ ေန႕စဥ္ထင္ရွားျဖစ္ေနတဲ႔ ေလာဘမူလ စိတ္ေတြ ကို သတိကေလးအျမဲထားျပီး ထိန္းသိမ္းေစာင္႔ေရွာက္ နိဳင္ဘို႔ အတြက္ အဒိႏၷဒါနာ ေ၀ရာမဏိ သူတပါးဥစၥာခိုးယူျခင္း မွ ေရွာင္ၾကဥ္ပါ၏ ဆိုတဲ႔ သီလ သိကၡာပုဒ္ ကို လံုျခံဳေအာင္ ေစာင္႔ထိန္း ၾကပါစို႕။
ေသသူအားအမွ်ေဝၿခင္း။
ေသသူကို ရည္ညႊန္း၍ ကုသိုလ္အမွ်ေဝရာ၌ ေသသူသည္ၿပိတၱာ (ပရဒတၱဴပဇီဝိကေပတ) ဘဝသို႕ေရာက္၍ သာဓုေခၚႏိုင္မွ ကုသိုလ္အက်ိဳးကို ရရွိခံစားႏိုင္ပါသည္မွာ မွန္ပါသည္။ ေသသူသည္ နတ္စသည္ၿဖစ္၍ သာဓုမေခၚႏိုင္ေသာ္လည္း ကုသိုလ္ရွင္တို႕က ကုသိုလ္အဖို႕ကို အမွ်ေဝရာ၌ ၾကားသိ ေတြ႕ၿမင္၍ ရႊင္လန္းဝမ္းေၿမာက္စြာ သာဓုေခၚၾကေသာ ပုဂၢိဳလ္မ်ား၊ မိမိရည္ညႊန္းရာ ေသသူမွတပါး အၿခားေသာပရေလာကမွ ဘိုးဘြား၊ မိဘ၊ မိတၱေဆြညာမ်ား၊ ဘဝမ်ားစြာက ကြယ္လြန္၍ မကၽြတ္မလြတ္ေသးသူမ်ားတို့ သာဓုေခၚ၍ ကၽြတ္လြတ္ခ်မ္းသာ သြားႏိုင္ၾကသည္။
သိၾကားမင္း၊ ၿပည့္ရွင္မင္း၊ ကိုယ္ေစာင့္နတ္ စသည္တို႕မွာ မိမိတို႕အား ကူညီေစာင့္ေရွာက္ ႏိုင္ေသာေၾကာင့္လည္းေကာင္း၊ ယမမင္းမွာ အကယ္၍ မိမိကြယ္လြန္ခါနီး ႏွလံုးသြင္း ခၽြတ္ေခ်ာ္၍ ငရဲသို႕ေရာက္သြားရသည့္တိုင္ေအာင္ အသင္သည္ မည္သည့္ကုသိုလ္ၿပဳစဥ္က ငါ့အား အမွ်ေဝဖူးသည္ မဟုတ္ေလာ စသည္ၿဖင့္ သတိေပး၍ ငရဲမွ လြတ္ေစႏိုင္ေသာေၾကာင့္ လည္းေကာင္း ယင္းတို့အား အထူးၿပဳ၍ အမွ်ေဝၿခင္း ၿဖစ္ပါသည္။
မရဏႏုႆတိ။
မရဏႏုႆတိ ကမၼ႒ာန္းကို စည္းၿဖန္းလိုသူသည္ (၁) ခ်စ္ခင္သူ၏ ေသၿခင္း၊ (၂) မုန္းေသာသူ၏ ေသၿခင္းတို႕ကို ေအာက္ေမ့လွ်င္ ေသာကဟူေသာ စိုးရိမ္ပူေဆြးၿခင္း၊ ပါေမာဇၨဟူေသာ ဝမ္းေၿမာက္ၿခင္းတို႕ ၿဖစ္တက္သၿဖင့္ မခ်စ္မမုန္း လ်စ္လ်ဴရွုရွိေသာသူ၏ ေသၿခင္းကို ေအာက္ေမ့၍ ဤသူကဲ့သို႕ " ငါလည္းေသရအံ့၊ မရဏံ ေမ ဘဝိႆတိ၊ ဇီဝိတိၿႏၵိ ယံ နိရုဇၥ်ိႆတိ ငါ့အားေသၿခင္းသည္ ၿဖစ္လတၱ ံ၊ အသက္ ဇီဝိတိၿႏၵိ သည္ ၿပတ္လတၱံ " ဟု အၾကိမ္ၾကိမ္ ႏွလံုးသြင္း၍ မရဏႏုႆတိ ထင္သည့္တိုင္ေအာင္ ပြားမ်ားရပါသည္။
"ေသၿခင္းတရား၊ ဤတပါးကား၊ မ်ားၿပားလူ႕ေဘာင္၊ အက်ိဳးေဆာင္သည္၊ အိုေအာင္ေအာက္ေမ့၊ စီးၿဖန္းၾက" ဟူေသာ စကားအတုိင္း ဤေသၿခင္း မရဏႏုႆတိကို ေအာက္ေမ့စီးၿဖန္းေနသူသည္ မေကာင္းမွုတို့ကို ၿပဳလုပ္ရန္ ေၾကာက္လန့္လာသၿဖင့္ အစဥ္ကုသိုလ္ၿဖစ္ေနေသာေၾကာင့္ ေသၿခင္းတရားသည္ လူတို႕၏အက်ိဳးေဆာင္တရားဟု အဆိုရွိပါသည္။ ထုိ႕ေၾကာင့္ အၿမဲပြားမ်ား အားထုတ္သင့္ၾကေပသည္။
(ဘာသာေရးၿပႆနာမ်ား) ဘဒၵႏ ၱတိေလာကသာရ
0 comments:
Post a Comment